WIBOR odchodzi. Banki przygotowują się do wprowadzenia wskaźnika POLSTR od 2027 roku

Wskaźnik WIBOR, wykorzystywany w Polsce m.in. w kredytach mieszkaniowych, zostanie zastąpiony przez nowy wskaźnik referencyjny POLSTR (Polish Short Term Rate) od 1 stycznia 2027 roku. Banki nie będą już udzielać nowych kredytów opartych na WIBOR od tego terminu. WIBOR pozostanie jednak w tzw. uporządkowanej likwidacji i będzie opracowywany do 31 grudnia 2036 roku. Do tego czasu może być wykorzystywany w obowiązujących umowach.

Prezes Związku Banków Polskich oraz przewodniczący Narodowej Grupy Roboczej ds. reformy wskaźników referencyjnych (NGR), Tadeusz Białek, poinformował podczas konferencji prasowej, że Grupa wydała szereg rekomendacji dotyczących stosowania wskaźnika POLSTR od 1 stycznia 2027 roku.

Rekomendacje dotyczące przejścia na wskaźnik POLSTR

W zakresie dotychczasowych umów, czyli obowiązujących kontraktów, istnieją rekomendacje dotyczące przechodzenia na nowy wskaźnik na zasadach dobrowolności, ale tylko dla przedsiębiorstw. Prace nad analogiczną rekomendacją dla sektora detalicznego, czyli dla konsumentów, nadal trwają i nie zostały jeszcze sfinalizowane.

Rekomendacje dla klientów detalicznych mają precyzować, w jaki sposób klient będzie mógł złożyć wniosek o zawarcie aneksu do umowy, który umożliwi przejście ze starego wskaźnika WIBOR na nowy wskaźnik POLSTR.

Prezes ZBP został zapytany o preferencje sektora bankowego dotyczące oprocentowania kredytów hipotecznych po zmianie wskaźnika. W odpowiedzi wskazał, że sektor bankowy podąża za wytycznymi Komisji Nadzoru Finansowego (KNF), która konsekwentnie dąży do tego, aby docelowym modelem oprocentowania kredytów hipotecznych było oprocentowanie okresowo stałe.

Obecnie najczęściej stosowanym okresem stałej stopy procentowej jest pięć lat, jednak pojawiają się już umowy oparte na siedmioletnim okresie, przynajmniej w jednym banku.

Jednocześnie prezes ZBP zaznaczył, że nie wyklucza się możliwości, aby klienci mogli przechodzić na zmienne oprocentowanie oparte na wskaźniku POLSTR. Wnioski klientów w tym zakresie będą procedowane przez banki.

Charakterystyka wskaźników WIBOR i POLSTR oraz perspektywy ich stosowania

Wskaźnik WIBOR opiera się co do zasady na realnych transakcjach, ale obejmuje także tzw. kwotowania wiążące i modelowe. Są to stawki, po jakich banki uczestniczące w wyznaczaniu wskaźnika byłyby gotowe złożyć lub przyjąć depozyt od innego uczestnika procesu lub na rynku bazowym.

Nowy wskaźnik POLSTR ma być oparty wyłącznie na realnych transakcjach na rynku międzybankowym, a konkretnie na depozytach overnight, czyli krótkoterminowych depozytach na jedną noc.

Komisja Nadzoru Finansowego uznała POLSTR za istotny wskaźnik referencyjny. Według danych z końca sierpnia łączna skala stosowania wskaźnika POLSTR na polskim rynku przekroczyła 18,5 mld euro.

Administrator wskaźników referencyjnych GPW Benchmark rozpoczął 18 maja 2026 roku uporządkowaną likwidację wskaźnika WIBOR. Ostatnim dniem opracowywania i publikacji WIBOR będzie 31 grudnia 2036 roku, a dzień uporządkowanej likwidacji przypada na 1 stycznia 2037 roku.

Prezes ZBP zwrócił także uwagę na trzecią możliwość oparcia kredytów na stopie referencyjnej banku centralnego. Taka możliwość istnieje już od lat przy kredytach konsumenckich. Ministerstwo Finansów skierowało oficjalne zapytanie do Europejskiego Banku Centralnego w tej sprawie.

Wprowadzenie wskaźnika POLSTR oraz zakończenie stosowania WIBOR w nowych umowach od 2027 roku to element mapy drogowej opracowanej przez Narodową Grupę Roboczą ds. reformy wskaźników referencyjnych.

Wskaźnik POLSTR ma zastąpić WIBOR jako podstawowy wskaźnik referencyjny stosowany w kredytach i innych produktach finansowych, a jego konstrukcja oparta na realnych transakcjach ma zapewnić większą przejrzystość i wiarygodność.

W najbliższych miesiącach banki będą wdrażać rekomendacje dotyczące stosowania POLSTR, a także przygotowywać się do obsługi wniosków klientów detalicznych o przejście na nowy wskaźnik.

Zmiany te będą dotyczyć zarówno nowych kredytów, jak i umów już obowiązujących, choć w przypadku tych ostatnich przejście na POLSTR będzie dobrowolne i wymagać będzie zawarcia aneksu.

Wprowadzenie POLSTR jest elementem szerszej reformy wskaźników referencyjnych w Polsce, mającej na celu dostosowanie rynku finansowego do nowych standardów i wymogów regulacyjnych.