Globalne ceny LNG i żywności rosną na tle napięć na Bliskim Wschodzie i niepewności pogodowej

Ceny spot LNG w Azji wzrosły do najwyższego poziomu od grudnia 2022 roku. W październiku cena za milion brytyjskich jednostek termicznych (mmBtu) wyniosła 26,00 USD, w porównaniu do 25,70 USD tydzień wcześniej. Wzrost ten jest powiązany z eskalacją konfliktu na Bliskim Wschodzie, wysokimi cenami gazu w Europie oraz silnym popytem przed sezonem zimowym.

Według Klaasa Dozemana z Brainchild Commodity Intelligence, ataki na statki w Zatoce Perskiej ograniczyły dostępność LNG z regionu Zatoki Perskiej, co zmusiło kilka krajów Azji Południowej do konkurowania o dostępne ładunki na rynku spot po bardzo wysokich cenach. Ronald Pinto wskazał, że napięcia wokół Cieśniny Ormuz oraz rosnące ceny na rynku TTF przyczyniają się do utrzymania wysokich cen LNG. Dodatkowo, popyt ze strony Bangladeszu, Indii oraz utrzymujące się zużycie gazu w Azji Południowo-Wschodniej wspierają ceny, choć jest to częściowo równoważone przez słabszy popyt w Japonii i ograniczone zakupy Chin przy wysokich cenach.

W ostatnim tygodniu głównymi nabywcami LNG w Azji były Bangladesz i Korea Południowa. Kogas z Korei Południowej zakupił około 14-20 ładunków na okres od listopada do stycznia, natomiast Bangladesz nabył 20 ładunków od października do czerwca. Dodatkowo, zapytania ofertowe na rynku spot pochodziły z Wietnamu, Tajlandii i Indii.

Wzrost cen gazu w Europie i sytuacja magazynowa

Ceny hurtowe gazu ziemnego w Europie i Wielkiej Brytanii wzrosły w związku z obawami o dostawy LNG przez Bliski Wschód. Kontrakt front-month na holenderskim hubie TTF osiągnął 79 euro za megawatogodzinę, co jest najwyższym poziomem od 2023 roku. W Wielkiej Brytanii kontrakt NBP wzrósł do 196 pensów za term, najwyższego poziomu od końca 2022 roku.

Wzrost cen nastąpił po eskalacji działań militarnych na Bliskim Wschodzie, w tym atakach sił Houthi na miasta w Arabii Saudyjskiej, amerykańskich uderzeniach na irańskie tankowce oraz irańskim ataku rakietowym na bazę wojskową USA w Jordanii. Rynek monitoruje potencjalne zakłócenia w transporcie przez Cieśninę Ormuz, która odpowiada za około 20% globalnego ruchu LNG, z Kataru jako głównego dostawcy LNG przez ten szlak.

Europejskie magazyny gazu podziemnego są napełnione w około 64% pojemności, co jest wartością poniżej pięcioletniej średniej sezonowej. Wzrost zapotrzebowania na gaz do produkcji energii elektrycznej podczas upałów, prace konserwacyjne na norweskich gazociągach oraz opóźnienia w dostawach LNG z Kataru wpłynęły na tempo uzupełniania zapasów. Wzrost cen gazu i ropy naftowej jest obserwowany pod kątem wpływu na koszty energii i inflację w Europie.

Globalne ceny żywności rosną na tle niepewności podażowej

Indeks cen żywności FAO wzrósł w sierpniu do 133,3 punktów, co jest najwyższym poziomem od listopada 2022 roku. Wzrost o 1,9% w porównaniu do lipca oraz o 2,5% w ujęciu rocznym odnotowano w związku z obawami o podaż, w tym słabszymi prognozami zbiorów, ryzykiem związanym z El Niño oraz niepewnością dotyczącą eksportu zbóż z regionu Morza Czarnego.

Indeks cen cukru zanotował największy miesięczny wzrost, rosnąc o 11,9% do poziomu 106,4 punktów, najwyższego od czerwca 2025 roku. Wzrost ten wiąże się z niższymi plonami buraków cukrowych w Unii Europejskiej oraz mniejszą produkcją w Brazylii, a także obawami o wpływ El Niño na produkcję w krajach azjatyckich, w tym w Indiach.

Indeks cen zbóż wzrósł o 2,2% do 116,3 punktów, najwyższego poziomu od maja 2024 roku, co jest efektem silnego popytu importowego, pogarszających się prognoz upraw w niektórych regionach oraz utrzymującej się niepewności dotyczącej eksportu z Morza Czarnego. Indeks cen produktów mlecznych wzrósł o 2,3%, wspierany przez ograniczoną podaż mleka w Unii Europejskiej, a indeks cen olejów roślinnych wzrósł o 1,1%, co wynika z silnego globalnego popytu na olej palmowy i sojowy oraz obaw o produkcję oleju palmowego w Azji Południowo-Wschodniej.

Indeks cen mięsa wzrósł o 1%, napędzany wyższymi cenami drobiu, wieprzowiny, baraniny i mięsa owczego. FAO obniżyła prognozę globalnej produkcji zbóż na 2026 rok o 3,4 mln ton do 2,98 mld ton, a produkcja ta ma być o 2% niższa niż w 2025 roku. Pomimo tego, prognozowany zbiór pozostanie drugim co do wielkości w historii. Prognoza zapasów zbóż na koniec sezonu została obniżona do 947,2 mln ton, co jest o 10,7 mln ton mniej niż w lipcowej prognozie, jednak zapasy pozostaną nieco powyżej poziomu na początku sezonu.

Wzrost cen żywności jest również związany z zakłóceniami w łańcuchu dostaw spowodowanymi zmianami klimatycznymi, konfliktami zbrojnymi oraz niestabilnością handlową. FAO wskazuje, że spadek produkcji zbóż w 2026 roku może być największym rocznym spadkiem od 2018 roku, a konflikty w regionie Ukrainy i Iranu wpływają na ryzyko dla globalnego rynku żywności.

Wzrost cen LNG w Azji oraz rosnące ceny gazu w Europie, połączone z niepewnością dotyczącą dostaw i magazynów, tworzą złożony obraz rynku energetycznego. Równocześnie globalne ceny żywności osiągają poziomy niewidziane od prawie czterech lat, co jest związane z czynnikami pogodowymi, geopolitycznymi i logistycznymi.