Budżet państwa zyskuje miliardy złotych z podatków bankowych i CIT w 2026 i 2027 roku

W 2026 roku budżet państwa ma otrzymać ponad 35 mld zł z sektora bankowego, w tym niemal 7 mld zł z podatku bankowego oraz ponad 20 mld zł z podatku CIT. W 2027 roku prognozowane dochody z podatku bankowego wyniosą około 7,4 mld zł, przy jednoczesnym obniżeniu jego stawki. Podatek CIT dla banków został podniesiony do 30 proc. w 2026 roku, a w kolejnych latach ma zostać obniżony do 26 proc. w 2027 i 23 proc. od 2028 roku.

Prognozy dochodów budżetowych z podatku bankowego i CIT w latach 2026–2027

Zgodnie z projektem ustawy budżetowej na 2027 rok, dochody budżetu państwa z tytułu podatku od niektórych instytucji finansowych, potocznie nazywanego podatkiem bankowym, prognozowane są na poziomie 7 mld 390 mln zł. W 2026 roku przewidywane wykonanie tego podatku ma wynieść około 7,6 mld zł. Prognoza została opracowana na podstawie analizy danych historycznych w tym zakresie.

W 2026 roku sektor bankowy ma zasilić budżet państwa kwotą przekraczającą 35 mld zł, według danych Związku Banków Polskich (ZBP). Największą część tej sumy stanowi podatek CIT, który ma wynieść 20,7 mld zł, oraz podatek bankowy, którego wpływy mają sięgnąć 6,87 mld zł. W latach 2023–2026 sektor bankowy wpłacił do budżetu państwa łącznie 115 mld zł, z czego w 2023 roku było to niemal 24,8 mld zł, w 2024 roku ponad 26,7 mld zł, a w 2025 roku blisko 28,5 mld zł.

W projekcie ustawy budżetowej na 2027 rok przewidziano obniżenie stawki podatku bankowego o 10 proc. w 2027 roku oraz o 20 proc. od 2028 roku. Obecnie podatek bankowy wynosi 0,0366 proc. podstawy opodatkowania, a od 2027 roku ma spaść do 0,0329 proc., a od 2028 roku do 0,0293 proc. podstawy opodatkowania. Podstawą opodatkowania są aktywa podmiotów objętych podatkiem. Przepisy dotyczące tych zmian mają wejść w życie od 1 stycznia 2027 roku.

Zmiany w stawkach podatku CIT dla banków i ich wpływ na finanse sektora

Od 1 stycznia 2026 roku obowiązuje nowelizacja ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, która podnosi stawkę podatku CIT płaconego przez banki z dotychczasowych 19 proc. do 30 proc. W 2027 roku stawka ta ma zostać obniżona do 26 proc., a od 2028 roku do 23 proc. W przypadku podmiotów rozpoczynających działalność, których przychody nie przekroczyły 2 mln euro, stawka CIT wynosi obecnie 9 proc., ale w 2026 roku zostanie podniesiona do 20 proc., a w 2027 roku do 16 proc.

Wiceprezes Związku Banków Polskich, Agnieszka Wachnicka, poinformowała, że po pięciu miesiącach 2026 roku banki zapłaciły o ponad 50 proc. więcej podatku dochodowego niż rok wcześniej. Obciążenia fiskalne sektora po pierwszym półroczu 2026 roku sięgnęły niemal 16 mld zł, co stanowi blisko 80 proc. całorocznych obciążeń fiskalnych sektora w 2025 roku.

Wzrost opodatkowania banków, w tym podwyższenie stawki CIT, wpływa na wynik finansowy sektora, który na koniec maja 2026 roku wyniósł 17,7 mld zł, czyli o blisko 16 proc. mniej niż rok wcześniej. Wiceprezes ZBP wskazała, że wskaźniki rentowności kapitału własnego (ROE) oraz aktywów (ROA) powróciły do poziomu dodatniego po długim okresie poniżej rentowności, jednak obecnie obserwowany jest spadek potencjału do dalszego wzrostu i stabilizacji tych wskaźników.

Nowelizacja ustawy różnicuje stawki podatkowe dla różnych podmiotów sektora finansowego. Mniejsze stawki podatku CIT i podatku bankowego obowiązują m.in. SKOK-i, banki spółdzielcze, małe podmioty oraz instytucje w procesach naprawczych, takich jak restrukturyzacja.

W projekcie ustawy budżetowej na 2027 rok zaplanowano, że wydatki budżetu wyniosą 977,6 mld zł, dochody 695 mld zł, a deficyt nie przekroczy 282,6 mld zł. Wśród priorytetów wskazano bezpieczeństwo, zdrowie oraz inwestycje energetyczne.

Prognozowane dochody budżetu państwa z podatku bankowego oraz podatku CIT od sektora bankowego stanowią istotną część wpływów fiskalnych w nadchodzących latach. Zmiany w stawkach podatkowych oraz ich rozłożenie w czasie zostały uwzględnione w projektach ustaw budżetowych i podatkowych na lata 2026–2028.